Giấy cổ Hanji trong cuộc sống hiện đại

20/05/2019 16:58

Nghề làm giấy Hanji ở Hàn Quốc đã có truyền thống từ hơn 1.000 năm.



Nhng ngôi nhà truyn thng Hanok Hàn Quc nm xen k nhau dưi chân núi, xung quanh là đng rung, vưn hoa và nhng vưn cây dâu tm Hàn Quc, hin dn lên sau mi bưc chân: làng giy tnh Jeounju hin lên như mt ngôi làng c tích. Chính nơi đây đang gìn gi mt báu vt sng t hơn 1000 năm nay ca ngưi Hàn Quc: giy Hanji. Không phi là mt di sn bt biến, giy Hanji đã biến hoá “muôn hình vn trng” đ đáp ng nhu cu ca cuc sng đương đi.

“Muôn hình, vn trng”

Tht không khó đ nhìn thy nhng cánh ca, khung ca s đưc che bng mt lp giy Hàn Quc. Cái th giy va mng va dai, trên y ni lên nhng vân giy t nhiên là nhng si v cây còn sót li. GiyVa đ mng đ ánh sáng xuyên qua, không gt, không ti. Giy va đ dai đ bn đ che vách nhà, vách ca. Ngoài ra, giy Hanji còn đưc yêu thích bi tính cht chng nm mc và không b mt, mn.

Nhng vân giy phc tp, c ni c chìm, đôi khi còn có c hoa, c lá tht ép khô đưc tráng gia 2 lp giy, nhìn thôi cũng thy đp như mt bc tranh. Ngưi ta không khi trm tr khi thy hàng trăm mu đèn khác nhau, tn dng ánh sáng t trong xuyên qua vân giy đ làm thành nhng chiếc đèn phòng đc đáo. Giy in, giy bc, giy viết, giy làm thuyn, may áo thi trang, may áo nim cho ngưi đã khut. Thm chí giy Hanji còn đưc dùng đ làm thuyn, dây thng, áo giáp. Bn s không khi lên khi tn mt chm vào b qun áo bng giy Hanji cho ngưi đã khut. Nhng b qun áo thc s. Giá ca mt b khong 1,5 triu won, tương đương 30 triu đng tin Vit Nam. Khách hàng tiêu th giy Hanji là nhng cơ s sn xut đ ni tht, trang trí, các ha sĩ, trung tâm văn hóa, bo tàng…và đương nhiên rt nhiu khách du lch. Ngưi Hàn quc còn đưa c si ca cây dâu tm vào sn xut qun áo, đc bit là tt chân.

Ngh thut làm giy c

Nhng phát hin kho c gn đây còn cho thy nhng chiếc thng bn bng giy Hanji, sau 200 năm vn gi đưc đ dai. Kinh pht, sách y thut và lch s đưc in trên giy Hanji t thế k th 10. Ngh làm giy Hàn Quc đưc ghi nhn t thế k 3 sau công nguyên. Ban đu ngưi Hàn Quc cũng làm giy t v cây, vi mc… đến thế k 8 sau công nguyên, công ngh làm giy Hanji t v cây dâu tm Hàn Quc đã đưc phát minh. Đến thế k 10 thì giy Hanji đã đưc xut khu ti Trung Quc và Nht Bn. 

Vic làm giy tri qua 5 công đon cơ bn: đu tiên, v cây dâu tm đưc tách ra thành nhng si nh, bn chng 5mm. Sau đó v cây đưc đem ngâm cho mm ra, đem đi luc và sau đó đưc ty trng,tiếp theo cho vào máy đánh nh, ri pha vào nưc đ to thành dung dch có v cây. Cui cùng, ngh nhân dùng chiếc rây múc đ xeo to ra giy thành phm. Hin nay, có khong hơn 20 khu sn xut, duy trì ngh thut làm giy theo phương pháp c truyn này.

S phát trin tiếp ni: mang li tri nghim cho khách du lch

Giy Hanji đưc ng dng trong nhiu lĩnh vc khác nhau ca đi sng hin đi. Tuy nhiên, không dng li vic sn xut giy theo li c, ngưi Hàn Quc còn biến vic làm giy thành mt tri nghim khó quên ca khách du lch. Làng bo tn ngh thut làm giy Hanji mà chúng tôi ghé thăm nm ngoi ô thành ph Jeonju, tnh Jeollabuk-do. Trong khu làng Hanok này, cây dâu tm đưc trng xung quanh đ cung cp nguyên liu sn xut luôn. Khách đến đây trong các khu nhà theo kiu c Hanok do nhà nưc xây. Tm chn ca s, chao đèn tt nhiên là đu bng giy Hanji. Hot đng hưng dn làm giy cho du khách bt đu bng vic thăm bo tàng Hanji. Nơi đây, các ng dng cơ bn ca giy, quy trình làm giy đưc trưng bày. Du khách hưng dn thăm xưng và có th t xeo giy. Thi gian đ ép và hong theo phương pháp truyn thng rt lâu, thế nên máy móc hin đi đưc đưa vào ng dng. Giy xeo xong đưc đưa qua máy hút cho phng ri sy trên bàn đin. 30 phút sau du khách đã có th có t giy ca riêng mình. 

Bảo tồn bí quyết cổ, xây nhà truyền thống cho khách ở và trải nghiệm, mua đồ ứng dụng sau đó. Quy trình trải nghiệm khép kín này luôn là điều có thể thấy ở mọi sản phẩm du lịch của xứ sở kim chi.

Bài Nguyễn Đình Thành

Ảnh Ngân Liên




Bình luận