Đối thoại với di sản

19/02/2019 14:40

Một không gian thể hiện các cách nhìn đa dạng về di sản qua các tác phẩm nghệ thuật đương đại, chính là một nỗ lực đối thoại của các nghệ sĩ với những giá trị di sản, văn hoá, nghệ thuật và kiến trúc trong suốt bề dày của lịch sử dân tộc.

D án ngh thut “Đưng hm Nhà Quc hi”đãchính thc hoàn thành vào cui năm 2018. Ch trong vòng hơn 3 tháng, nhng tác phm hoàn toàn mi, đưc thiết kế theo đa hình khu vc đưng hm nhà Quc hi đã đưc thc hin xong. Đây là thành qu sau n lc vưt bc ca ngh sĩ Nguyn Thế Sơn - giám tuyn d án, cùng 15 ngh sĩ, và hơn 100 tr lý, th lành ngh Hà Ni, Thái Bình và Huế.

Công trình gm 3 khu chính: Khu đưng hm chính - Khu đưng dn nh - Khu đưng hm đ xe. Hơn 500m dài ca toàn b không gian đưc ph kín bng nhng cm tác phm sp đt kích thưc lnvi cht liu t sơn mài truyn thng, đ ha m… đến các cht liu sp đt đa phương tin, sp đt video art trên la, nhiếp nh phù điêu, sp đt chm khc đng tương tác, sp đt hàn st chuyn đng… Các tác phm đã biến đưng hm có sn ca nhà Quc hi thành mt không gian ngh thut mang đm tính ng tác, vi ng cnh ca các thc hành ngh thut đương đi.

Khu đường hầm chính với các tác phẩm liên hoàn của 15 nghệ sĩ đặt chìm trong các ô hốc tường. Mỗi tác phẩm là tập hợp từ 3 đến 5 modules, với kích thước lớn (cao hơn 1,5m , rộng hơn 2m/ 1 module), nên hầu hết các tác phẩm đều có chiều dài áp đảo, tạo một trải nghiệm rất khác biệt cho người xem. Mỗi tác phẩm đều mang dấu ấn riêng của từng tác giả. Tất cả đều quy tụ hài hòa quanh một chủ đề chung: Những đối thoại, suy tư của người nghệ sĩ hiện đại với các di sản lịch sử, văn hóa, nghệ thuật của cha ông xưa. Đó có thể là "Mảnh ghép thời gian" của Nguyễn Xuân Lam, với 240 “mảnh ghép” - tranh sơn mài, lấy cảm hứng từ chính những di vật của kinh thành thời Lý – Trần; hoặc tác phẩm sắp đặt điêu khắc đổ composit trong “Hóa thạch sống” của tác giả Vương Thạo, với thông điệp: những gì hóa thạch sẽ mãi trường tồn. Nghệ sĩ Nguyễn Thế Sơn lại thách thức thị giác bằng thủ pháp nhiếp ảnh phù điêu, với tác phẩm “1700 – 1736” dài gần 7m, tái hiện ngôi đình Đình Bảng nổi tiếng của Kinh Bắc với hệ thống kiến trúc tuyệt mỹ và nghệ thuật chạm khắc gỗ đỉnh cao…


Khu đường dẫn nhỏ là tập hợp các hình ảnh tiêu điểm đại diện, được trích dẫn từ các tác phẩm ở khu chính. Phân khu thứ 3 (Khu đường hầm để xe) gồm 4 tác phẩm thể hiện chuyến du hành đầy thơ mộng vào hành trình lịch sử, trong đó chuỗi tác phẩm sắp đặt hàn sắt chuyển động “Hành trình lịch sử” của nhóm tác giả Nguyễn Thế Sơn, Vũ Xuân Đông, Phạm Khắc Quang khá thú vị, với các họa tiết về phương tiện giao thông cổ, được trổ cắt bằng sắt thép, như cùng chuyển động để dẫn người xem vào một không gian tương tác ngược dòng lịch sử với những xe ngựa, thuyền rồng hòa quyện cùng hệ thống vân mây cổ.



Các tác phẩm như một nỗ lực đối thoại và phản ánh những cách nhìn sáng tạo của nghệ sĩ với những giá trị di sản trong suốt bề dày của lịch sử dân tộc. Sự tương tác, kết nối từ không gian cổ đại đến đương đại này giống như một chuyến du hành kết nối mạch nguồn cảm hứng, từ những địa tầng lịch sử huy hoàng trong quá khứ, tới cách nhìn mới của những nghệ sĩ thực hành nghệ thuật đương đại hôm nay.

Có thể coi dự án nghệ thuật này là một dấu ấn quan trọng của những hình thái thẩm mỹ mới. Cũng có thể gọi đây là không gian đầu tiên ở Việt Nam có bộ tác phẩm cố định với đa dạng loại hình chất liệu và tác phẩm, dành riêng cho không gian chuyên biệt. Điều này đem lại hy vọng về bóng dáng của một bảo tàng nghệ thuật đương đại Việt Nam dần hiện hữu. Và, nó sẽ là một kết nối lý tưởng với hai không gian Bảo tàng cổ vật Thăng Long và Tiền Thăng Long dưới chân nhà Quốc hội.

Bài: Đ Th Thm

nh: Nguyn Thế Sơn



Bình luận